PREEKLAMPSIYA KASALLIGI. YO’LDOSHNING ERTA KO’CHISH DIAGNOSTIKASI - Xudaynazarova F.A; Bozorboyeva. F.M, Xudaynazarova F.A (SAMARALI TA’LIM VA BARQAROR INNOVATSIYALAR JURNALI, 2026)
Preeklampsiya kasalligi (gestoz, preeklampsiya) — homiladorlikning murakkab patologik holati bo‘lib, u ona va bola salomatligiga jiddiy tahdid soladi. Ushbu kasallik gipertoniya, proteinuriya va ko‘plab endoteliy disfunksiyasi belgilarini o‘z ichiga oladi, natijada ona organizmida sistematik zararli o‘zgarishlar yuzaga keladi. Preeklampsiya rivojlanishi yo‘ldosh va homila funktsiyalariga ham sezilarli ta’sir ko‘rsatadi, bu esa homilaning o‘sishi va rivojlanishini cheklashi, hatto erta tug‘ilish xavfini oshiradi.Yo‘ldoshning erta ko‘chishi (yoʻldoshning ajralishi) homiladorlikning xavfli asoratlaridan biri bo‘lib, qon ketishi, tug‘ruqning patologik kechishi va homilaning gipoksiya holatiga olib keladi. Bu patologik holatni erta bosqichda aniqlash, shifokorlar uchun ona va bola hayotini saqlash bo‘yicha muhim strategik qadam hisoblanadi. Diagnostik tekshiruvlarda ultratovush (UTT), Dopplerografiya, homila va ona laborator testlari kabi metodlardan keng foydalanish tavsiya etiladi.Maqolada preeklampsiya kasalligining patofiziologiyasi, risk omillari va klinik belgilari batafsil tahlil qilinadi. Shuningdek, yo‘ldoshning erta ko‘chishi diagnostikasi uchun mavjud invaziv va noinvaziv usullar, ularning samaradorligi va cheklovlari ilmiy jihatdan yoritiladi. Tadqiqot natijalari ona-bola salomatligini monitoring qilish va profilaktik chora-tadbirlar ishlab chiqishda amaliy ahamiyatga ega bo‘lib, obstetrik amaliyotda samarali qo‘llanilishi mumkin.