КИБЕРЖИНOЯТЛАРНИНГ ИҚТИСОДИЙ ЗАРАРИ: ЎЗБЕКИСТОНДА РАҚАМЛИ ФИРИБГАРЛИКНИНГ ОҚИБАТЛАРИ ВА УЛАРНИ КАМАЙТИРИШ ЙЎЛЛАРИ - Қобилов Шокир Анварович (SAMARALI TA’LIM VA BARQAROR INNOVATSIYALAR JURNALI, 2025)
Ушбу мақола Ўзбекистонда кибержинаятлар, хусусан, рақамли фирибгарликнинг иқтисодий зарари ва унинг кўп қиррали оқибатларини чуқур таҳлил қилишга бағишланган. Рақамли иқтисодиѐтнинг жадал ривожланиши билан бирга кибержинаятларнинг янги шакллари, жумладан, фишинг банк картаси маълумотларини ўғирлаш, сохта инвестиция схемалари ва “ѐлғон қўнғироқлар” орқали фирибгарлик ҳолатлари кўпайгани кўриб чиқилади. Мақолада кибержинаятларнинг шахслар, корхоналар ва давлат муассасаларига етказадиган молиявий, ижтимоий ва психологик зарарлари, шунингдек, рақамли иқтисодиѐтга бўлган ишончга путур етказиш каби оқибатлари ѐритилган. Ўзбекистонда киберхавфсизлик бўйича саводхонликнинг пастлиги, молиявий тизимларнинг рақамлашуви ва кибержинаятчилар учун яратилган имкониятлар таҳлил қилинади. Бундан ташқари, киберфирибгарликни камайтириш учун қонуний, таълим, технологик ва халқаро ҳамкорликка асосланган комплекс чоралар, жумладан, аҳолининг киберхавфсизлик бўйича билимларини ошириш, замонавий антифрод тизимларини жорий этиш ва хусусий секторнинг фаол иштироки таклиф қилинади. Мақола рақамли иқтисодиѐтни хавфсиз ривожлантириш учун тизимли ва доимий саъй-ҳаракатлар зарурлигини таъкидлайди.