EGRI CHIZIQLAR GEOMETRIYASI VA ASOSIY TUSHUNCHALAR

Authors

  • Saliyeva Sevara Ma’mirbek qizi,
  • Xasanova Dilshunosxon Rahmatillo qizi

Keywords:

Egri chiziq, egrilik, egrilik radiusi,buralish yoy uzunligi, urinma, bosh normal, binormal, parametric tenglama, fazoviy egri chiziqlar, yassi egri chiziqlar.

Abstract

Ushbu maqolada differensial geometriya fanining poydevori hisoblangan egri chiziqlar nazariyasi, ularning matematik tabiati va fundamental xossalari atroflicha tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida egri chiziqlarning parametrik ko‘rinishda berilishi, yoy uzunligi, urinma va normal tushunchalari kabi tayanch elementlarga alohida e’tibor qaratilgan. Maqolaning asosiy mazmunini egri chiziqning fazoviy holatini xarakterlovchi Frenet-Serre formulalari, egrilik va buralish koeffitsiyentlarining geometrik hamda mexanik talqinlari tashkil etadi. Shuningdek, maqolada tekislikdagi va fazodagi egri chiziqlarning o‘ziga xos xususiyatlari qiyosiy o‘rganilib, ularning zamonaviy muhandislik, kompyuter grafikasi va nazariy fizika sohalaridagi amaliy ahamiyati yoritib berilgan. Xulosa qismida egri chiziqlar geometriyasining sirtlar nazariyasini o‘rganishdagi o‘rni va roli dalillangan.

References

Narmonov A.Y Analitik geometriya.Toshkent 2006-yil.

Dodajonov N.D.,Jo‘rayeva M.SH Geometriya 1-qism. “O‘qituvchi” nashriyoti, 1982- yil

Baxvalov S.V., Modenov P.S.,Parxomenko A.S. Analitik geometriyadan masalalar to‘plami. Toshkent, 2005 .

SHaripov. A.S Ikkinchi tartibli chiziqlarning tadbiqlari 2023-yil.

B.A.Xudayarov. Matematika 1-qism.Chiziqli algebra va analitik geometriya.Toshkent 2018-yil.

B.A.Xudayarov. “Matematikadan misol va masalalar to‘plami”. Toshkent 2018-yil.

Downloads

Published

2026-05-01

How to Cite

Saliyeva Sevara Ma’mirbek qizi, & Xasanova Dilshunosxon Rahmatillo qizi. (2026). EGRI CHIZIQLAR GEOMETRIYASI VA ASOSIY TUSHUNCHALAR. SAMARALI TA’LIM VA BARQAROR INNOVATSIYALAR JURNALI, 4(4), 780–784. Retrieved from https://innovativepublication.uz/index.php/jelsi/article/view/5768