BOSHLANGʻICH SINF OʻQUVCHILARINING OʻQUV-BILISH FAOLLIGINI OSHIRISH METODIKALARI
Keywords:
oʻquv-bilish faolligi, boshlangʻich taʼlim, didaktik oʻyinlar, integrativ yondashuv, muammoli vaziyatlar, motivatsiya, metakognitiv koʻnikmalar, Vygotskiy nazariyasi, differensiallashtirish, innovatsion pedagogik texnologiyalar.Abstract
Maqolada boshlangʻich sinf oʻquvchilarining oʻquv-bilish faolligini oshirishning ilmiy-metodik asoslari va samarali yondashuvlari tahlil qilinadi. Zamonaviy taʼlim sharoitida bolaning kognitiv jarayonlarini faollashtirish, mustaqil fikrlash va motivatsiyasini shakllantirish masalasi pedagogika va psixologiyaning dolzarb muammolaridan biri sifatida koʻrib chiqiladi. L.S. Vygotskiy, A.N. Leontyev va J. Piagetning nazariyalariga asoslanib, yaqin rivojlanish zonasi, faoliyat nazariyasi va konkret operatsional bosqich tamoyillari asosida didaktik oʻyinlar, muammoli vaziyatlar yaratish, integrativ loyihalar, axborot-kommunikatsiya texnologiyalari va differensiallashtirilgan yondashuvlarning samaradorligi ochib beriladi. Tadqiqot natijalari shuni koʻrsatadiki, ushbu metodikalar oʻquvchilarning oʻzlashtirish darajasini oshirish, metakognitiv koʻnikmalarini rivojlantirish va ichki motivatsiyasini kuchaytirishga xizmat qiladi. Maqola oʻqituvchilarning professional kompetensiyasini oshirish va boshlangʻich taʼlim sifatini yaxshilash boʻyicha amaliy tavsiyalar beradi. Natijada, oʻquv-bilish faolligini oshirish zamonaviy taʼlimning strategik yoʻnalishi sifatida baholanadi.
References
Avloniy A. Turkiy guliston yoxud axloq. – Toshkent: Oʻzbekiston, 2018. – 240 b. (Avloniy pedagogik qarashlari va tarbiya masalalari).
Jahonova N. Oʻquvchilarning oʻquv-biluv faoliyatini tashkil etishning oʻziga xos xususiyatlari // Pedagogika ilmiy jurnali. – 2025. – №1. – B. 45–52.
Raxmanova M.Q. Oʻquvchilarning bilish faoliyatini kengayishida taʼlim jarayonlarining oʻrni // Ilmiy tadqiqotlar. – 2021. – №3. – B. 112–120.
Qodirova S.A. Boshlangʻich sinf oʻquvchilarining nutq madaniyatini oshirishda ona tili darslarining oʻrni. – Buxoro: BuxDU, 2020. – 160 b.
Boltaboyev M. Va boshq. Yangi Oʻzbekiston taraqqiyoti davrida pedagogika, maktabgacha va boshlangʻich taʼlimning rivojlanish tendensiyalari. – Urganch: Urganch DPI, 2024. – 680 b.
Xojaniyazova I.J. Boshlangʻich taʼlimda oʻquv mashgʻulotlarini sifatli oʻzlashtirishni takomillashtirish muammolari // InterScience. – 2023. – №2.
