KLIMAKTERIK DAVRDAGI ARTERIAL GIPERTONIYA BILAN KASALLANGAN AYOLLARDA ARITMIYANI BAHOLASH: ADABIYOTLAR SHARHI
Keywords:
klimakterik davr,arterial gipertenziya,aritmiya,menopauza,estrogen yetishmovchiligi,Holter monitoring.Abstract
Klimakterik davrda ayol organizmida yuzaga keladigan gormonal o‘zgarishlar, ayniqsa estrogen darajasining pasayishi yurak-qon tomir tizimida funksional o’zgarishlarni va strukturaviy qayta tuzilishlarni keltirib chiqaradi.Bu davrda arterial gipertoniya uchrashi estrogenning pasayishi, qonda xolesterin miqdori oshishi,qolaversa vegetativ o’zgarishlar bilan bog’liq. Arterial gipertoniya fonida miokard gipertrofiyasi, fibroz jarayonlari va vegetativ nerv tizimi disbalansi aritmiyalar paydo bo‘lishi uchun patogenetik asos yaratadi. Adabiyot manbalarida klimakterik yoshdagi ayollarda supraventrikulyar paraksizmal taxikardiya,ekstrosistoliyalarning ustunligi qayd etilgan. Yurak ritmi buzilishlarini aniqlashda elektrokardiografiya va sutkalik Holter monitoringining diagnostik ahamiyati yoritilgan. Aritmiyalarni erta aniqlash va ularni kompleks baholash ushbu bemorlar guruhida yurak-qon tomir asoratlari xavfini kamaytirishga xizmat qilishi asoslab berilgan.
References
Артериальная гипертензия и менопаузальный период. Остроумова О. Д.[1,2] Голобородова И.2024
Postmenopauza davridagi ayollarda arterial gipertenziya. Ergasheva M.T, Xusainova M,A Kamolova 2023.Samarqand
Postmenopauza davridagi ayollarda arterial gipertenziya.Qudratova 2022 yil Samarqand
TOSHMI Pediatriya jurnali 2021 yil 4 son
Semizlikdan keyingi menopauza davridagi ayollarda arterial gipertenziyani davolashning samarali strategiyalari. Ostroumova O.D. , Goloborodo 2020 yil 4-son
Гипертоническая болезнь у женщин в пери- и постменопаузе — патофизиологические механизмы и подходы к лечению .Баранова Е. И., Кацап А. А., Колесник О. С., Лебедева Е. В.
Maas AHEM, Rosano G, Cifkova R, et al. Cardiovascular health after menopause transition, pregnancy disorders, and other gynaecologic conditions: A consensus document from European cardiologists, gynaecologists, and endocrinologists.
Артериальная гипертензия у женщин в постменопаузе: интервью с экспертом Автор: Ткачева О. Н
Особенности артериальной гипертонии и сердечные аритмии у женщин при климаксе .Журнал ангиология 2010 (33)
Visniauskas B, Kilanowski-Doroh I, Ogola BO, et al. Estrogen-mediated mechanisms in hypertension and other cardiovascular diseases. J Hum Hypertens. 2022:1-10
North American Menopause Society. Menopause practice: a clinician’s guide. Menopause. 2020.
Mancia G., et al. Hypertension in women. Journal of Hypertension. 2019.
Vitale C., et al. Hormonal replacement therapy and cardiovascular disease. Cardiovascular Research. 2018.
Regitz-Zagrosek V., et al. Gender differences in cardiac electrophysiology. European Heart Journal. 2019.
Chazova I.E., et al. Arterial hypertension and cardiac remodeling. Kardiologiya. 2018.
ESC Guidelines for the diagnosis and management of atrial fibrillation. European Heart Journal. 2020.
Makarov L.M. Autonomic dysfunction and cardiac arrhythmias. Kardiologiya. 2017.
Palacios S., et al. Menopause and autonomic nervous system. Maturitas. 2019.
Benjamin E.J., et al. Metabolic risk factors and atrial fibrillation. Circulation. 2019.
Magnani J.W., et al. Obesity and atrial fibrillation. Journal of the American Heart Association. 2018.
Thurston R.C., et al. Psychological stress and cardiovascular risk in menopause. Menopause. 2017.
Spectrum Journal of Innovation, Reforms and Development Volume 26, April - 2024 ISSN (E): 2751-1731 Website: www.sjird.journalspark.org ARTERIAL HYPERTENSION AND ARRHYTHMIA Khaydarova,Khusainova, Makhmudova.Samarkand State Medical University, Samarkand, Uzbekistan




