HAQQONIYLIK VA PLAGIATNI ANIQLASH METODLARI
Keywords:
plagiat, haqqoniylik, matn ekspertizasi, uslubiy fingerprint, statistika, korpus metodologiyasi, leksik tahlil, sintaktik tahlil, stilistik tahlil, mualliflik huquqi, dalil, matn haqqoniyligi.Abstract
Plagiat va matnning haqqoniyligini aniqlash zamonaviy lingvistik ekspertizaning muhim vazifalaridan biridir. Ekspertlar uslubiy fingerprint, statistik analiz va korpus metodologiyasidan foydalanib, matnning asl yoki nusxalanganligini aniqlaydilar. Bu jarayonda sintaktik tuzilma, leksik xususiyatlar va stilistik o‘ziga xosliklar tahlil qilinadi. Shu bilan birga, matnning qaysi qismlari boshqa manbalardan olingani va mualliflik qonunbuzilishi mavjudligi aniqlanadi. Plagiat tekshiruvi ilmiy va adabiy matnlarning haqqoniyligini ta’minlashda, sud amaliyotida esa dalil sifatida muhim ahamiyatga ega.
References
Sousa-Silva R. Investigating academic plagiarism: A forensic linguistics approach to plagiarism detection // Int. J. Educ. Integrity. – 2014. – Vol. 10, No. 1. – URL: https://ojs.unisa.edu.au/index.php/IJEI/article/view/932
Nwohiri A., Joda O., Ajayi O. AI-Powered plagiarism detection: leveraging forensic linguistics and NLP // FUDMA J. of Sciences. – 2021. – Vol. 5, No. 3, pp. 207–218. – URL: https://fjs.fudutsinma.edu.ng/index.php/fjs/article/view/700 FUDMA Journal of Sciences
Comparative analysis of text-based plagiarism detection techniques / M. Sajid et al. // PLoS ONE. – 2025. – URL: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11977957
Forensic Linguistics function in evidentiary and investigative contexts / Cambridge. – 2025. – URL: https://www.cambridge.org/engage/api-gateway/coe/assets/orp/resource/item/61d5d9707f1d67c6c73c443c/original/forensic-linguistics-function-in-evidentiary-and-investigative-contexts.pdf
Using forensic linguistics for plagiarism detection – Universität Klagenfurt (Lecture) – URL: https://www.aau.at/event/using-forensic-linguistics-for-plagiarism-detection
Detecting plagiarism in the forensic linguistics turn / Aston University PhD thesis – URL: https://research.aston.ac.uk/en/studentTheses/detecting-plagiarism-in-the-forensic-linguistics-turn




