INGLIZ TILINING O'ZBEKISTONDAGI TARIXI VA BUGUNGI HOLATI
Keywords:
ingliz tili, O’zbekiston, til siyosati, ta’lim islohoti, globalizatsiya, CEFR, code-switching, EF EPI. lit so’zlar: ingliz tili, O’zbekiston, til siyosati, ta’lim islohoti, globalizatsiya, CEFR, code-switching, EF EPI.Abstract
Ushbu maqola O’zbekistonda ingliz tilining paydo bo’lishi, rivojlanishi va 2025-yilgi zamonaviy holatini tahlil qiladi. Ingliz tili Sovet davrida ikkinchi darajali xorijiy til sifatida cheklangan doirada o’rganilgan bo’lsa, 1991-yildagi mustaqillikdan keyin u xalqaro muloqot, ta’lim va iqtisodiy imkoniyatlar ramziga aylandi. Maqolada quyidagi asosiy bosqichlar ko’rib chiqiladi:
Sovet Ittifoqi davridagi rus tili dominantligi sharoitida ingliz tilining marginal holati;
1990-yillarning o’rtasidan boshlab davlat siyosati orqali ingliz tilining maktabgacha ta’limdan boshlab majburiy o’qitilishi;
2010-yillardan keyin Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan ingliz tiliga bo’lgan katta e’tibor (11 yillik ta’limda ingliz tili 1-sinfdan boshlanishi, xorijiy universitetlar filiallari ochilishi, CEFR asosidagi milliy standartlar joriy etilishi);
2025-yil holatiga ko’ra ingliz tili bilish darajasi (EF EPI reytingida O’zbekiston “past o’rtacha” toifasida bo’lsa-da, yoshlar orasida sezilarli o’sish kuzatilmoqda), shaxsiy sektor va xalqaro tashkilotlarda ingliz tilining talabi, “code-switching” va o’zbek-ingliz aralash nutqining keng tarqalishi.
References
UNESCO. The Salamanca Statement and Framework for Action on Special Needs Education. – Paris, 1994.
Vygotsky, L.S. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. – Harvard University Press, 1978.
Florian, L. (2014). What counts as evidence of inclusive education? European Journal of Special Needs Education.
Karimov, I.A. Yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch. – Toshkent: Ma’naviyat, 2008.
Xodjayeva, N., Jo‘rayev, M. Inklyuziv ta’lim metodikasi. – Toshkent: TDPU nashriyoti, 2021.
