Sotsiolingvistikada savod tushunchasi. Savod va ijtimoiy tengsizlik masalasi

Abstract

Zamonaviy jamiyatda har bir insonning ijtimoiy hayotda faol ishtirok
etishi, atrofdagi voqelikni to‗g‗ri anglab, unga munosabat bildira olishi, shuningdek, o‗z
huquq va majburiyatlarini tushunishi uchun savodxonlik muhim ahamiyat kasb etadi.
Sotsiologiyada ―savod‖ tushunchasi faqatgina o‗qish va yozishni bilish darajasigina emas,
balki insonning axborotni anglab olish, uni tahlil qilish va uni jamiyatda amaliy qo‗llay
olish salohiyatini ham o‗z ichiga oladi.Savod sotsiologik jarayonlarning yuritilishida muhim
rol o‗ynaydi: u ijtimoiy guruhlarning faolligi, madaniy ong darajasi, siyosiy ishtirok, kasbiy
taraqqiyot va ijtimoiy tenglik kabi ko‗plab omillar bilan chambarchas bog‗liq. Shu sababli,
sotsiologlar savod masalasini shaxs va jamiyat o‗rtasidagi o‗zaro munosabatlarning asosiy
mezonlaridan biri sifatida o‗rganadilar. Ushbu kurs ishida savod tushunchasining mohiyati,
uning zamonaviy jamiyatdagi o‗rni va sotsiologik yondashuvlar nuqtayi nazaridan
ahamiyati tahlil qilinadi. Sotsiologiyada savod tushunchasi jamiyatdagi shaxsning o‗qish,
yozish va axborotni tushunish qobiliyatiga ega bo‗lishini bildiradi. Bu tushuncha keng
ma'noga ega bo‗lib, nafaqat an‘anaviy savod (o‗qish-yozish)ni, balki madaniy, siyosiy,
texnologik, raqamli va ijtimoiy savodxonlik kabi ko‗plab yo‗nalishlarni ham qamrab oladi.