ARXITEKTURADA ENERGIYA TEJAMKORLIK VA YASHIL TAMOYILLAR: NAZARIY ASOSLAR
Keywords:
Energiya samaradorligi, barqaror arxitektura, yashil qurilish, passiv dizayn, qayta tiklanadigan energiya, biofil dizayn, bino samaradorligi, aniq nol energiya, ekologik barqarorlik, aqlli texnologiyalar.Abstract
Arxitekturadagi energiya samaradorligi va yashil tamoyillar atrof
muhitga ta'sirni kamaytirish va bino samaradorligini oshirish uchun asosiy hisoblanadi.
Ushbu maqola passiv va faol energiya strategiyalari, innovatsion materiallar va aqlli
texnologiyalarning integratsiyasini ta'kidlab, barqaror arxitekturaning nazariy asoslarini
o'rganadi. Energiya tejamkor dizaynning tarixiy evolyutsiyasi an'anaviy passiv usullardan
zamonaviy yuqori samarali binolarga o'tishni ta'kidlaydi. Nazariy modellar, jumladan,
Passiv uy standarti, aniq nol energiya binolari va hayot aylanishini baholash barqarorlikni
optimallashtirish uchun asoslarni taqdim etadi. Qayta tiklanadigan energiya manbalari,
resurslarni tejaydigan materiallar va biofil dizayn tamoyillarini o'z ichiga olgan yashil
arxitektura global barqarorlik maqsadlariga hissa qo'shadi va shu bilan birga aholi
farovonligini oshiradi. Tadqiqot ekologik mas'uliyatni insonning qulayligi va funksionalligi
bilan muvozanatlashtiradigan energiya tejovchi arxitektura yechimlarini ilgari surishda
fanlararo yondashuvlarning muhimligini ta'kidlaydi.
References
Axmedov A., Xolmurodov U. Energiyani tejovchi qurilish materiallari va
texnologiyalari. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2019. – 312 b.
Ismoilov Sh. Zamonaviy yashil arxitektura: innovatsion yechimlar va ekologik talablar. –
Samarqand: Zarafshon, 2022. – 284 b.
Karimov O. Qurilish materiallari va ularning ekologik xavfsizligi. – Toshkent: Fan va
texnologiya, 2020. – 198 b.
O‘zbekiston Respublikasi Qurilish kodeksi. Barqaror arxitektura va energiya
samaradorligi bo‘yicha me’yoriy hujjatlar. – Toshkent: Adolat, 2023. – 176 b.
Raximov B. Arxitektura va urbanistika: yashil infratuzilma va ekologik muhit. –
Andijon: AndMI nashriyoti, 2021. – 220 b.
Sodiqov D. Iqlim o‘zgarishi sharoitida qurilish industriyasini rivojlantirish. – Buxoro:
BuxDU nashriyoti, 2020. – 245 b.
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. "Yashil iqtisodiyot va ekologik toza
qurilish" konsepsiyasi. – Toshkent: Rasmiy hujjatlar to‘plami, 2022. – 154 b.
Mustafoyev H. Energiyani tejovchi texnologiyalar va passiv uylar. – Toshkent: Sharq,
– 178 b.




