Avtoto’qima materiallarini sifatini ekspress usuli yordamida nazorat qilish va baxolash
Keywords:
ekspress baholash, avtoto„qima, sifat nazorati, avtomobil saloni, fizik mexanik sinovlar, tezkor metodlar.Abstract
Avtomobilsozlik sanoatining jadal rivojlanishi bilan bir qatorda,
avtomobil ichki qismlarining estetik, ergonomik va ekspluatatsion talablari ham ortib
bormoqda. Ayniqsa, salon bezagida keng qo„llaniladigan to„qimachilik materiallarining
sifati avtomobilning umumiy jozibadorligi va foydalanuvchi qulayligi uchun muhim rol
o„ynaydi. Shu sababli, bunday materiallarning fizik-mexanik va gigiyenik xossalarini
tezkor baholash ishlab chiqarish jarayonida muhim ahamiyat kasb etadi.
Avtoto„qima materiallarining asosiy sifat ko„rsatkichlari – ishqalaınishga
chidamlilik, elastiklik, yong„inga bardoshlilik, rang barqarorligi hamda gigiyenik
xavfsizlik – ekspress baholash usullari orqali tahlil qilinadi. An‟anaviy laboratoriya
sinovlariga nisbatan ekspress usullar soddaligi, tejamkorligi va real vaqt rejimida
qo„llanilishi bilan ajralib turadi. Ularning yordamida ishlab chiqarish bosqichlarida materiallarni nazorat qilish, kamchiliklarni erta aniqlash va mahsulot sifatini
barqarorlashtirish imkoniyati yuzaga keladi.
Maqolada shuningdek, ekspress baholash metodlarining avtomobil sanoatidagi sifat
menejment tizimlariga integratsiyasi, ushbu jarayonni raqamlashtirish istiqbollari va
sanoatdagi qo„llanilish holatlari haqida ham fikr yuritiladi.
References
Abdullayev A.X., To„xtayev B.O. Texnik tekstillar va ularning sifat ko„rsatkichlari. –
Toshkent: “Fan va texnologiya”, 2021.
Gulyamov Sh.S., Mamajonov O.A. Materialshunoslik va materiallar sinovi. – Toshkent:
“O„zbekiston milliy ensiklopediyasi”, 2019.
Salihov D.R. Avtomobil interyeri uchun tekstil materiallarining ishlash xossalari //
O„zbek to„qimachilik jurnali. – 2022. – №3. – B. 45–49.
ISO 12947-2:2016. Textiles – Determination of the abrasion resistance of fabrics by the
Martindale method – Part 2: Determination of specimen breakdown.
Ермилов В.И. Технический текстиль: Справочник. – М.: Лёгкая индустрия, 2018.
Pan N., Brookstein D. Structure–property relationships in high-performance automotive
textiles // Textile Research Journal. – 2016. – Vol. 86(5). – P. 543–558.
Морозов М.И., Федотов А.А. Оценка износостойкости текстильных материалов
для
автомобильной
промышленности
//
Технология
текстильной
промышленности. – 2020. – №2. – С. 22–27.
Nordin N.A., Che Abdullah M.H. A review on automotive interior material
requirements and testing methods // Journal of Materials Research and Technology. –
– Vol. 10. – P. 1245–1257.
European Union Regulation No. 118. Safety requirements for materials used in vehicle
interiors, 2020.
Маматқулов Н., Тўраев А. Саноат текстил материалларининг физик-механик
хусусиятларини экспресс баҳолаш усуллари // Илмий-техник ахборотлар
журнали. – 2023. – №1. – Б. 33–38.
