XIX асрда Марказий Осиѐ хонликларининг ўзаро дипломатик муносабатларида Хиванинг ўрни
Keywords:
Хива хонлиги, Марказий Осиѐ, Бухоро амирлиги, Қўқон хонлиги, дипломатик муносабатлар, элчилар, ташқи сиѐсат, савдо йўллари, XIX аср.Abstract
Мазкур мақолада XIX асрда Марказий Осиѐда мавжуд бўлган
Хива, Бухоро ва Қўқон хонликлари ўртасидаги ўзаро дипломатик муносабатлар
таҳлил қилинади. Хусусан, Хива хонлигининг ушбу муносабатларда тутган ўрни,
ташқи сиѐсатдаги йўналишлари ва муҳим дипломатик ташаббуслари ѐритилади.
Шунингдек, хонликлар ўртасидаги савдо-иқтисодий алоқалар, сиѐсий иттифоқлар ва
рақобатлар тарихи манбалар асосида ўрганилади. Мақолада Хиванинг Марказий
Осиѐдаги геосиѐсий мавқеи, унинг элчилари ва уларнинг миссиялари ҳақида ҳам
маълумотлар берилади.
Шу асосда мақолада Хива хонлигининг айнан XIX асрда Бухоро амирлиги,
Россия империяси, Эрон, Туркия ва Англия давлатлари билан амалга оширган
дипломатик муносабатлари бир қатор замонавий адабиѐтлар билан бир қаторда XIX
аср тарихчилари бўлмиш Мунис ва Огаҳийнинг қаламларига мансуб “Фирдавс ул
иқбол” асари асосида ҳам кўриб чиқилади.
References
Мунис ва Огаҳий. Фирдавс ул-иқбол. Араб ѐзувидан табдил этган, кириш ва
изоҳлар муаллифлари. Шодмон Воҳидов, Исмоил Бекчанов, ва Неъматжон
Полвонов. “Янги аср авлоди”, Т., 2010. Б.399
Ўзбек дипломатияси тарихидан. Т., 2003. Б.333
Алимова Р.Р. Ўрта Осиѐ хонликларининг қўшни давлатлар билан дипломатик ва
савдо-иқтисодий муносабатлари. Т., 2017. Б.86
Саидов Ш.Ж. XIX –XX асрнинг биринчи чорагида Хоразм-Россия муносабатлари.
Т., 2019. Б.18
Алимова Р.Р. Ўрта Осиѐ хонликларининг қўшни давлатлар билан дипломатик ва
савдо-иқтисодий муносабатлари. Т., 2017. Б.86
Залесов Н.Г. Посольство в Хиву капитана Никифорова в 1841 г.//Военный
сборник, 1861. №11 С. 52
Ўзбек дипломатияси тарихидан. Т., 2003. Б.168-169, 176-177.
Машарипова Г., Бекчанов С., Жуманиѐзов Ш. XVI-XIX асрларда Хива-Россия
муносабатлари/Хонлик тарихининг баъзи муаммолари (мақолалар тўплами).
Урганч, 2004. Б.28
